Zaaien, alle voor en nadelen op een rijtje
Als
je zo mijn site bekijkt en je de planten die ik uit zaad heb
opgekweekt de revue ziet passeren, dan kan het gebeuren dat
ook jij door dit zaaivirus aangestoken gaat worden.
Dat zou mooi zijn; het is een machtig leuke hobby!
Maar let wel, er zitten ook
wat haken en ogen aan die zaaierij en ook die wil ik je niet
onthouden...
Uit mailtjes die ik zo nu
en dan krijg en vragen die daarin gesteld worden, blijkt toch
vaak dat er soms toch verwachtingen zijn die niet altijd waargemaakt
kunnen worden. Wat bedoel ik daarmee?
Welnu zaadjes zijn geen pasklaar product. Als je dus een foto
van een bepaalde soort op de site ziet staan en je van die plant
de zaadjes krijgt, dan is er niet altijd een garantie dat er
ook werkelijk een plant uitgroeit met de specifieke eigenschappen
van die moederplant.

de nadelen
zo zijn er bijvoorbeeld
de hybriden (F1
zaden)
Dat zijn variëteiten van rassen die ontstaan zijn door verschillende
soorten van een bepaald ras met elkaar te kruisen. Dat gebeurt
in veel gevallen bewust (kwekers), maar ook in veel gevallen
spontaan (bijen, vlinders).
Oogst je zaad van zo'n hybride, dan is het altijd weer een verrassing
wat je er voor plant (variëteit) uit zult krijgen. Dat kan mee-
en dat kan tegenvallen. Ik vind dat verrassingselement een uitdaging;
maar niet iedereen steekt zo in elkaar. Hybriden zijn vaak te
herkennen aan de soortnaam (het tweede gedeelte van de naam),
staat daar een 'x' tussen of is de soortnaam helemaal niet vermeld
(Helenium 'Moerheim Beauty'), dan is het een kwestie van afwachten
wat de zaadjes je zullen brengen. Wil je zekerheid, dan zul
je een stek moeten zien te bemachtigen of een opgekweekte plant
bij de kwekerij kopen.
de lange kiemduur
Dan
is er nog iets wat het enthousiasme in deze hobby wellicht wat
af kan zwakken: de lange kiemduur. Sommige zaadjes namelijk
doen er wel van 3 tot 6 maanden over om te ontkiemen.
Dat is lang, heel lang, vooral als je elke dag vol verwachting
boven het zaaibakje gebogen bent om het proces in de gaten te
houden.
Ik wil daar maar mee zeggen
dat zaaien in sommige gevallen een kwestie is van veel geduld
hebben.
langzame groeiers
Ook geduld in de groei, want zijn ze dan eenmaal ontkiemd
en is er een plantje gevormd, dan heb je er soorten bij die
niet vooruit te branden zijn qua groei. Die doen er soms van
twee tot drie jaar over om überhaupt tot plant en bloei te komen.
Welnu daar heb je veel geduld voor nodig. Soms heel erg veel
geduld en dat moet je er maar net voor over hebben...
Aan de andere kant is het juist met deze groep zaden wel weer
zo dat de voldoening des te groter is als die zaaisels een succes
zijn geworden. Als je op een gegeven moment tegen een bloeiende
plant uit eigen opkweek staat aan te kijken. Mijn ervaring is
namelijk dat het juist deze groep zaden is, waarvan de planten
heel duur in aanschaf zijn. Wellicht juist om die lange traject
van groei en het werk dat ook de professionele kwekers eraan
hebben.
steriele planten
Ik heb gemerkt dat vrijwel
elke plant op de een of andere manier zaad gaat zetten om zich
voort te planten. Echter, er zijn een aantal soorten die je
veel beter uit stek of andere vegatieve (plantendelen waar weer
een andere plant uit gaat groeien) vermeerdering kunt proberen.
Ten eerste om bovenstaande redenen, maar ook gebeurt het dat
een plant gewoon geen zaad zet of zaad zet dat niet kiemkrachtig
is. Een voorbeeld lijkt bij mij de Echinacea 'RazzmTazz' het
geval te zijn. Een van de planten die heel populair is onder
de aanvragers van zaadjes, maar waar ik tot nu toe nog niemand
een plezier mee heb kunnen doen. Ander voorbeeld is de Cosmos
atrosanguinea (Chocolade Cosmea).

de voordelen
Maar aan de andere kant...
er zitten aan het zaaien van vaste planten heel veel voordelen:
het aantal
Het stelt je in staat om mooie groepen te formeren.
Je zult ook zelf wel gemerkt hebben dat als je bij de tuincentra
of bij de kweker planten aanschaft, vanwege de prijs dikwijls
maar 1 of hoogstens 3 exemplaren, die planten verloren in je
tuin staan zodra je ze hebt uitgeplant.
Door zelf te zaaien kun je er net zoveel
opkweken als je zelf wilt en waar je zelf de faciliteiten voor
hebt (kasje om over te houden of voldoende plek om de planten
voordat je ze in de tuin uitplant op onder te brengen).
de prijs
vaste planten zijn duur, dat zal ieder bekend
zijn. Niet altijd onterecht hoor, kwekerijen hebben dikwijls
een heel traject achter de rug eer ze de planten aan de consument
kunnen aanbieden. Een traject van opkweken (sommige planten
doen er wel 2 tot 3 seizoenen over eer ze een beetje formaat
hebben), maar ook van wegvallen van planten en van selecteren
van niet bruikbare planten. Dat moet allemaal betaald worden
en daar heb ik wel begrip voor.
Maar om dan toch met beperkte financiële
middelen een leuke gevarieerde border te kunnen samenstellen
is het zelf zaaien van (vaste) planten een goede manier. Uit
een zakje zaadjes van 50 eurocent kun je al gauw 20 plantjes
(of veel meer) opkweken.
de uitdaging
Eenjarigen zaaien zal in principe iedereen wel kunnen.
vaste planten echter, dat is toch een ander verhaal. Het
traject van zaaien tot uitplanten zit vol valkuilen. Dat traject
te volgen en alle hindernissen te overwinnen om vervolgens aan
de rand van de border te staan en een prachtgroep met eigen
opgekweekte planten te zien, nou dan kan ik je vertellen dat
dat een groot gevoel van voldoening geeft.
de tastbare herinnering
Nog een leuk aspect van het zaaien van vaste
planten is de tastbare herinnering die je aan bepaalde zaden en planten hebt.
Ooit zaadjes te hebben geruild met een tuinvriend(in) en met succes opgekweekt,
maakt dat je in het vervolg bij het zien van die plant altijd die link naar die
tuinvriend(in) zult leggen. Een zeer waardevol aspect van deze leuke hobby.
|