![]()
klussenkalender maart
Zaaien
- Lathyrus kan nu in de vollegrond gezaaid worden.
Plaats een drietal tonkinstokken van ca. 1,50 cm en zaai aan de
voet daarvan een drietal voorgeweekte lathyruszaden. Grond eerst
goed losmaken en er wat rijke compost doorheen werken; mulchlaag
aanbrengen.
- Winterharde eenjarigen kunnen nu ter plekke gezaaid
worden. Zie de zaaikalender HHA.
- Binnen gezaaide zaadsoorten moeten nu afgehard
worden door ze stukje bij beetje aan de normale omstandigheden te
laten wennen. Afharden doe je door bijvoorbeeld het ruitje van de
koude bak of
alternatieve koude bak op een kiertje zetten en
door de alternatieve koude bak in een koelere ruimte te zetten.
- Bescherm bij vorst de onder glas gekweekte vorstgevoelige
planten door een dek op de koude bak te leggen en bij gebruik van
de
alternatieve koude bak, deze voor een nachtje binnen te zetten.
- Ter plekke gezaaide en reeds ontkiemde vorstgevoelige
zaaisels afdekken door er bijvoorbeeld vliesdoek op te leggen gedurende
de nacht en de vroege ochtend. Betreft het een enkele plant, dan
kun je er ook een bloempot op zijn kop overheen plaatsen of - op
zijn netjes - een cloche natuurlijk ;o)
- Zodra de kans op vorst geweken is kunnen de binnen
overwinterde zaaibegonia's buiten uitgeplant worden. In het zuiden
van het land kan dat al aan het eind van de maand; in het noorden
pas half volgende maand.
- zaaien in de koude bak of alternatieve koude bak
Zaden
- Over dit onderdeel heb ik weinig te melden, alleen dat het nu echt tijd is om zaadjes te bestellen. Zie maar mijn zadenlijst om te kijken of er nog iets leuks voor je tussen zit.
Vermeerderen vegatief: stekken/delen
- Leg heesters af door takken naar de grond af te
buigen en een kleine beschadiging aan te brengen aan dat deel van
de tak dat de grond raakt. Eventueel stekpoeder gebruiken. Planten
die hiervoor geschikt zijn, zijn Forsythia, Hydrangea en Jasmijn.
Vaste planten: Deel grote pollen en pot wat kleine delen op of zet ze elders in de tuin uit.
- Vaste planten: Vermeerderen van grondscheuten
als deze 8-10 cm. lang/groot zijn van bijvoorbeeld Achillia (Duizenblad),
Anthemis (Gele Kamille), Delphinium (Ridderspoor), Gipsophilia (Gipskruid),
Lupine, Aconitum (Monnikskap) en Inula (Alant)
- Ook zijn er vaste planten die stekken met wortel
leveren, voorbeelden zijn Chrysanten, Asters, Campanula, Sedum en
Lupine. Oppotten of uitplanten elders in de tuin of bij de plant
om mooie grote groepen te krijgen.
- Grote pollen delen. Te herkennen aan het dode
hart van de plant en de jonge frisse scheuten rondom. Scheuten er
met een scherpe spade vanaf steken en deze opnieuw uitplanten; oppotten
of elders in de tuin uitplanten. Rest van de plant kan klein gestoken
op de composthoop.
- Dahlia's stekken wanneer de scheuten ongeveer
8-10 cm. groot zijn. Dopen in stekpoeder en oppotten en in en plastic
zak bij een temperatuur van 10-13 °C wortel laten zetten.
In de vroege zomer uitplanten op de plek van bestemming.
- Groenten: zaaibedden klaarmaken voor wintergroente
zoals spruiten, winterbloemkool, winterkool, brocoli en boerenkool
- Groenten: binnen gezaaide groenten afharden
- Groenten: binnen zaaien van sla, kool, bloemkool
- Groenten: ter plekke zaaien van sla, andijvie,
radijs, sla, uit, erwten, tuinbonen, spinazie, kool, knolraap en
bietjes
- Groenten: Jonge in de tuin uitgeplante planten
bescherming bieden; het kan zo nu en dan nog vriezen!
- Groenten: geulen maken voor de pronkbonen
- Kruiden. Zaai winterharde kruiden zoals kervel, dille, venkel, bieslook, marjolein, koriander en peterselie.
Snoeien
- Struikrozen; eerste gedeelte van de maand in de
zuidelijke provincies; woon je noordelijk, dan kun je het beter
in de derde of vierde week van maart doen. Tenminste… zo was het
tot vorig jaar het geval. Nu met die abnormale temperaturen die
niet-winter weet ook ik het niet meer. Wat ik wel weet is dat vorst
behoorlijke schade aan kan brengen aan pas gesnoeide takken. Ze
vriezen dan behoorlijk in en dat zou zonde zijn nietwaar. Zelf dus
een beetje inschatten wat wijsheid is en anders op kwetsbare dagen
vliesdoek er overheen.
- Heesterrozen
- Wilg (Salix) en Kornoelje (Cornus) die als sierwaarde de takken hebben.
- Laatbloeiende (na juni) Clematis
- Vlinderstruik (Buddleja); doen wij altijd derde week van maart als de kans op vorst steeds minder wordt. Zuidelijk gelegen provincies kunnen dat in de eerste of tweede week van maart doen.
- Als de klimrozen niet in september gesnoeid zijn, dan is het nu nog mogelijk dat te doen.
- Kamperfoelie (Lonicera)
- Klimop (Hedera)
- Winterjasmijn (Jasminium nudiflorum)
- Kleinfruit: snoei kruisbessen
Bemesten
- Bomen en struiken. Mulchlaag van goed verteerde
stalmest of champost aanbrengen onder bomen en struiken om de vorming
van onkruid tegen te gaan en de vochtige bodem (bewateren als hij
te droog is bij aanvang werkzaamheden) te behouden en verdamping
tegen te gaan.
- Winterheide bemesten met stikstofrijke meststof
- Vaste planten: Bemesten tussen de planten door
een mulchlaag aan te brengen van verteerde stalmest. Champost is
ook heel geschikt, maar hou er wel rekening mee dat daar kalk in
zit en er zijn planten die niet van kalk houden.
- Gazon. Eind van de maand (voor het zuiden van
het land) en half volgende maand het gras bemesten (als de groei
zich goed inzet).
- Moestuin bemesten met goed verteerde stalmest.
- Fruitbomen en kleinfruit bemesten met
kalium; dit is een kalkrijke meststof.
Rozen bemesten met rozenmest. - Buxus:
Voor zover dat in de vorige maand nog niet is gebeurd een gift van koemest- of kippenmestkorrels, bloed- en/of beendermeel. Rondom een mulchlaag aanbrengen van champion- of uitgewerkte paardenstalmest. Bij gebrekverschijnselen (vaalgroene tot gele kleur) een gift kieresiet of bitterzout. Te verkrijgen bij zaken zoals bijvoorbeeld de Welkoop. Oplossing van 10%.
Bloemen border (eenjarigen)
- Lathyrus kan nu in de vollegrond gezaaid worden.
Plaats een drietal tonkinstokken van circa 1,50 cm en zaai aan de
voet daarvan een drietal voorgeweekte lathyruszaden. Grond eerst
goed losmaken en er wat rijke compost doorheen werken; mulchlaag
aanbrengen.
- Winterharde eenjarigen kunnen nu ter plekke gezaaid worden. Zie de zaaikalender HHA.
- Maak zaaivakken klaar voor mooie sterke combinaties.
Zaaivakken kun je markeren door aan de randen uit een fles zilverzand
in een patroon te strooien of door zaaicirkels te gebruiken.
Vaste planten borders
- Oude plantendelen afknippen
- Bemesten tussen de planten door een mulchlaag
aan te brengen van verteerde stalmest. Champost is ook heel geschikt,
maar hou er wel rekening mee dat daar kalk in zit en er zijn planten
die niet van kalk houden.
- Vermeerderen van grondscheuten van bijvoorbeeld
Achillia (Duizenblad), Anthemis (Gele Kamille), Delphinium (Ridderspoor),
Gipsophilia (Gipskruid), Lupine, Aconitum (Monnikskap) en Inula
(Alant).
- Ook zijn er vaste planten die stekken met wortel
leveren, voorbeelden zijn Chrysanten, Asters, Campanula, Sedum en
Lupine. Oppotten of uitplanten elders in de tuin of bij de plant
om mooie grote groepen te krijgen.
- Nieuwe planten kopen en planten; probeer mooie
grote groepen te creëren; minimaal 3 planten per groep. Gaat dat
teveel kosten, overweeg dan om zelf te gaan zaaien. Er zijn genoeg
zaadsoorten die in het jaar van zaaien bloeien en die jaar op jaar
planten zullen geven. Breng bemesting (bijvoorbeeld kippenmestkorrels)
en een magere mulchlaag aan of voeg champost of goed verteerde (paarde-)stalmest
aan. Denk eraan dat in champost (championmest) ook kalk zit en niet
alle planten tegen kalk kunnen.
- Grote pollen delen. Te herkennen aan het dode
hart van de plant en de jonge frisse scheuten rondom. Scheuten er
met een scherpe spade vanaf steken en deze nieuw uitplanten. Rest
van de plant kan klein gestoken op de composthoop.
Pas op voor slakken bij de tere scheuten van vooral de hosta, kruiskruid (ligularia) en de ridderspoor (delphinium).
Bomen en struiken
- Verplant de laatste bomen en struiken
- Mulchlaag van goed verteerde stalmest of champost
aanbrengen onder bomen en struiken om de vorming van onkruid tegen
te gaan en de vochtige bodem (bewateren als hij te droog is bij
aanvang werkzaamheden) te behouden en verdamping tegen te gaan.
- Wintergroene heesters verplanten; probeer zo'n
groot mogelijke kluit te behouden zodat de wortels niet beschadigd
worden.
- Winterheide bemesten met stikstofrijke meststof
- Plant de laatste bomen en heesters met kale wortels.
- Plant de laatste hagen met kale wortels
-
Haal dood en ziek hout uit bomen, heesters
en rozen
Rozen
- Dood hout verwijderen
- Struikrozen snoeien
- Heesterrozen snoeien.
- Klimrozen snoeien voor zover dat nog niet in september
gebeurd is.
Terras
- Verpot als dat nodig is de winterharde op het
terras achtergebleven planten, zoals bijvoorbeeld conifeer, buxus,
brem, ….
- Breng aan het einde van de maand langzaam werkende
mestkorrels aan bij niet vorstgevoelige planten die op het terras
zijn komen te staan.
- Potplanten verpotten.
- Sfeerbakjes maken door bijvoorbeeld lage tulpjes
of lage narcissen (Tet a tetjes) in bakjes te zetten. Violen doen
het ook altijd goed.
Kuipplanten
- Op zonnige dagen de ruimte waarin
de kuipplanten opgeslagen staan luchten door de ramen tegen elkaar
open te zetten.
- Controleer op witte vlieg, luis en schimmel; eventueel
behandelen. Het werkt goed door de aangetaste plant goed af te spoelen
en hem op een zonnige dag buiten te zetten.
- Fuchsia
- Tweedia
- Eccemocarpus
- Oleander
- Solanum jaminoides
- Laurier
- Bourgainvillea
- Vetplanten
Gazon
- Gras groeit bij 10 °C en dus moet
er vanaf nu weer regelmatig gemaaid worden.
- Kantjes bij planten en struikenborders afsteken
- Eind van de maand (voor het zuiden van het land)
en half volgende maand het gras bemesten (als de groei zich goed
inzet).
- Verticuteren (kammen) van het gras om oude grasdelen
en mos te verwijderen. Pas op dat je het mos niet over niet 'gezonde'
gedeeltes kamt ('besmetting') en de resten tijding opneemt en in
de kruiwagen gooit.
- Als de temperatuur voldoende hoog is (minimaal
10 °C) kun je nieuw gras inzaaien of kale plekken behandelen.
Bollen en knollen
- Dahlia's stekken wanneer de scheuten ongeveer
8-10 cm. groot zijn. Dopen in stekpoeder en oppotten en in en plastic
zak bij een temperatuur van 10-13 °C wortel laten zetten.
In de vroege zomer uitplanten op de plek van bestemming.
- Dahliaknollen voortrekken voor vroege bloei.
- Narcissen. Zodra deze uitgebloeid zijn knoppen
verwijderen om zaadvorming tegen te gaan en de groei van de bol
te stimuleren. Narcissen hoeven niet te worden gerooid en kunnen
blijven zitten. Wil je ze toch verplaatsen dan kan dat als het loof
afgestorven is (medio april/mei).
- Zomerbloeiende bollen: planten zoals bijvoorbeeld
de gladiool, tijgerbloem (tigridia) en ananasplant (eucomis).
- Canna's voortrekken.
- Begonia's voortrekken
Moestuin
- Groenten: zaaibedden klaarmaken voor wintergroente
zoals spruiten, winterbloemkool, winterkool, broccoli en boerenkool
- Groenten: binnen gezaaide groenten afharden
- Groenten: binnen zaaien van sla, kool, bloemkoop
- Groenten: ter plekke zaaien van sla, andijvie,
radijs, sla, uit, erwten, tuinbonen, spinazie, kool, knolraap en
bietjes
- Groenten: Jonge in de tuin uitgeplante planten
bescherming bieden; het kan zo nu en dan nog vriezen!
- Groenten: geulen maken voor de pronkbonen
- Kruiden. Zaai winterharde kruiden zoals kervel,
dille, venkel, bieslook, marjolein, koriander en peterselie.
- Kruiden. Grote pollen bieslook scheuren
Fruittuin
- Plant de laatste fruitbomen en struiken
- Aardbeien: wij hebben vorig jaar een aantal aardbeienplanten
op een pot Ø35 gezet en die in de kweekkas gezet met een schotel
eronder zodat hij voldoende vocht tot zich kon nemen. Is een groot
succes geworden doordat we heel vroeg aardbeien konden plukken.
Door de rijke vocht toediening waren ze lekker sappig.
- Bescherm appels en peren tegen schurft; daarvoor
moeten de bloemknoppen gesloten zijn; tweede sproeibeurt na ongeveer
3 weken. Bloemknoppen mogen niet open zijn.
Bescherm fruitbomen tegen schimmels en algen door er fruitbomencarboleum op te spuiten. Doe dat op een windstille halfbewolkte dat (dus niet in de volle zon) en scherm eventuele planten of gras af.
- Bescherm peren tegen peregalmug. Dat doe je door
te spuiten met een stof op basis van pyrethrum.
- Bind bramen aan; snoei daartoe eerst de oude scheuten
van vorig jaar tot de grond af en bind de nieuw gevormde schuit
horizontaal aan.
- Boomspiegel vrij maken van onkruid en er een flinke
laag verteerde stalmest op aanbrengen
- Controleer de boompalen of ze nog functioneren
en de band niet te strak zit.
- Fruitbomen en kleinfruit bemesten met kalium;
dit is een kalkrijke meststof.
- Fruitbomen: buig te recht omhoog gevormde takken
door er een steen of iets dergelijks aan te binden. Horizontale
takken krijgen een rijkere vruchtzetting.
- Fruitbomen eventueel nog snoeien.
- Perziken, nectarines en kersen zijn vroege bloeiers.
Dus is de kans dat ze te lijden hebben van vorst zeer aanwezig.
Probeer de schade te beperken door vliesdoek over de boom te gooien
(als je nog jonge boompjes hebt). Is dat niet het geval dan rest
alleen maar te duimen.
- Fruitbomen controleren op voldoende vocht. Anders
gieten.
Vijver
- Verwijder blad voor zover dat nog niet is gebeurd
- Verwijder de oude plantedelen bij moerasplanten
- Deel indien nodig het moeras opnieuw in
- Controleer de mandjes of zij nog gevuld zijn.
Vooral met vissen (karperachtigen zoals goudvissen) in de vijver
mag het mandje wel eens leeg gewoeld zijn.
- Planten die uit hun krachten lijken te zijn gegroeid,
verplanten in een groter mandje of de kluit verkleinen en de plantdelen
opnieuw uitplanten.
- Verwijder woekerende planten
- Verplaats te hoog geworden planten naar achteren
of naar een geschikter plek
Indien gebruikt kan nu de dompelpomp weer in de vijver.
- Bij vissen in de vijver: deze kunnen nu weer matig
worden gevoerd. Let op: alle teveel gestrooide voer (dat niet direct
opgegeten wordt) brengt voeding in de vijver dat weer omgezet wordt
tot alg. En daar zitten we niet op te wachten: oppassen dus!
Beschermen
- Slakken tijdig bestrijden. Kijk bijvoorbeeld goed
onder potten en tussen binnen en overpotten.
- Bescherm appels en peren tegen schurft door met
'Euparen M' van Bayer te spuiten; daarvoor moeten de bloemknoppen
gesloten zijn; tweede sproeibeurt na ongeveer 3 weken. Let op: bloemknoppen
mogen niet open zijn.
Bescherm peren tegen peregalmug. Dat doe je door te spuiten met een stof op basis van pyrethrum (Pyrethrum Bayer).
- Bescherm fruitbomen tegen schimmels en algen door er fruitbomencarboleum op te spuiten. Doe dat op een windstille halfbewolkte dat (dus niet in de volle zon) en scherm eventuele planten of gras af.