tips en trucs
TIPS EN
TRUCS,
alternatieve koude bak
Benodigdheden:
- 1 of 2 plastic stapelboxen (curverboxen (stapelboxen),
vierkante plantenbakken, of ander materiaal dat daarvoor geschikt
is;
(kijk maar eens in je schuur wat er voor handen is).
- Ongeveer 12 (wat er in de box past) 10 x 10
potjes (of ander soort potjes, net wat je zelf hebt liggen)
- steeklabels en watervaste Edding 3000 stift
(geen cd-marker; die vervaagt in het zonlicht is mijn ervaring)
- zaaigrond
- een glasplaatje of plaatje plexiglas in de
afmeting dat hij 2 cm over de rand van de box uitsteekt of een
stukje stevig transparant plastic waaraan je aan twee zijden
een latje of zo bevestigt waardoor het op de bak blijft hangen
en het er gemakkelijk vanaf te halen valt.
- lauw water
- en zaadjes natuurlijk ;o)
Eerst laat je de potjes zich volzuigen
met water. Dat doe je door een laagje van ongeveer 5 cm lauw water
in de plastic bak te gieten en daar de potjes met zaaigrond in te
zetten. Begint de bovenzijde van het potje zich matig vochtig aan
te voelen, dan hebben ze zich voldoende volgezogen, kun je
het resterende laagje water weggooien en gaan zaaien. Is dat gebeurd,
dan kun je de potjes in de bak zetten. Laat ze niet helemaal volzuigen,
anders 'slaat de grond dicht' en krijg je last van mosvorming.
   

Werkwijze:
Eerst laat je de potjes zich volzuigen
met water. Dat doe je door een laagje van ongeveer 5 cm
lauw water in de plastic bak te gieten en daar de potjes
met zaaigrond in te zetten. Begint de bovenzijde van het
potje matig vochtig aan te voelen, dan is het voldoende volgezogen. Je kunt het resterende laagje
water weggooien en gaan zaaien. Is dat gebeurd, dan kun
je de potjes in de bak zetten.
Neem vervolgens een transparant afdekplaatje
(glas, plastic, kunststof, ...) van iets groter dan de omtrek van
de bovenzijde stapelbox en leg deze op de box. Zet deze daarna op
een lichte plek (nooit in de volle zon) en zorg dat de temperatuur
voldoende hoog is (afhankelijk van de soorten kiemplantjes die je
erin hebt staan. Perkgoed heeft een hogere temperatuur nodig dan
bepaalde vaste planten). Zorg dat de potjes altijd voldoende vochtig
maar nooit nat zijn. Te droog is funest voor je zaaisel, maar te
nat eveneens.
Voordeel van deze - verplaatsbare - kweekbak
is dat je bak en al bij kwetsbaar weer (strenge vorst of zo) even
naar binnen kan zetten.
TIPS EN TRUCS,
woekerende planten
Soms wordt een plantengroep te groot.
Vaak zijn dat planten die zich door wortels vermenigvuldigen.
Enkele voorbeelden zijn Lysimachia, Psysostegia, Asclepias, etc. .
Ik los dat altijd op door de
plantengroep op de gewenste doorsnede zo diep mogelijk recht in
één steek naar onder in te steken. Doel is de wortels recht door
te steken zonder dat er allemaal stukjes wortel ontstaan.
Alle plantendelen die ondergronds rondom de plant
afgestoken zijn kun je dan voorzichtig, zonder de worteluitlopers te
beschadigen, verwijderen. Let daarbij op dat elk plantendeeltje, hoe klein
ook, weer een nieuwe plant kan vormen.
Mijn
advies en werkwijze met RoundUp is komen te vervallen. Ik heb er een aantal
malen negatieve reacties op gekregen van tegenstanders van dit middel. Ik
heb geen zin in discussies over het wel of niet gebruiken van RoundUp in de
tuin, zodat ik heb besloten om de tekst te laten vervallen. Jammer voor
degenen die met mijn methode goed uit de voeten konden.
TIPS EN TRUCS,
het steunen en beheersen van planten
Het best is er naar te streven zoveel
mogelijk planten in je border te hebben en hem zo in te richten
dat de planten elkaar steunen. Ik probeer daarbij rekening te houden
met de uiteindelijke breedte van de plant en die van de buurplant
zodat deze elkaar als ze volledig ontwikkeld zijn elkaar kunnen
steunen.
Maar... er zijn altijd planten die sneller
gaan dan de andere en ook zijn er - in mijn border althans - sommige
buurplanten zoals bijvoorbeeld de dahlia's, de mirabilis en het
eenjarig zaaiwerk.
En zo komt, wil je niet met plat geregende
of plat gewaaide planten komen te zitten, toch het moment dat je
je maatregelen moet nemen
Nu is er op het gebied van plantensteunen
van alles te koop. Echter... en daar komt bij ons weer het kostenplaatje
om de hoek zetten, met een tuin van onze grootte heb je het dan
al snel over meer dan honderd steunen. Ga daar maar eens aanstaan...
Ook daar moest dus weer wat verzonnen
worden. Nu heb ik het geluk van een handige en vindingrijke man
te hebben. En zo werken wij momenteel met:
Korven
van schapengaas of geplastificeerd tuingaas
met een voldoende maasbreedte en hoogte dat de bladeren en sommige
stengels goed doorheen kunnen groeien.
Korven gebruiken wij vooral bij bossige
planten, zoals bijvoorbeeld Bergkorenbloem (Centaurea montana) of
vaste korenbloem (C. dealbata); beemdkroon (Knautia arvensis); moederkruid
(Tanacetum parthenium); en zo zijn er natuurlijk nog zat andere
planten te noemen die na een eerste zware regenbui plat liggen.
Bij middelhoge bossige planten (50-100 cm) gebruiken we gaas met
een diameter van 50 cm bij 50 cm hoog. Bij hoge bossige planten
gebruiken we er met een diameter van 100 cm bij 100 cm hoog.
Metalen
plantensteunen
Ook
hier gaat de eer naar mijn man. Die heeft van stevig betonijzer
plantensteunen gebogen zoals je die wel bij de tuincentra kopen
kunt. Van die halfronde met twee 'poten' zogezegd.
Dat kopen kun je natuurlijk doen, zeker
als je er maar een klein aantal nodig hebt; daar zou ik dan mijn
spieren niet moe voor maken.
Maar als je net als wij -tig van die
steunen en dan in verschillende maten nodig hebt... tja dan zul
je toch ook hier weer vindingrijk moeten zijn.
Tonkinstokken/bamboestokken:
Lengte 75 cm en 100 cm. Werkt ook prima.
Ik zet er drie in een driehoeksvorm, verbind die drie stokken met
elkaar met groen jutetouw (bij de tuincentra te koop) en sluit op
die manier de plant op.
Bij
mijn pioenrozen waaraan enorme bloemen komen zet ik bij elke bloemtak
een bamboestok en bevestig die met een plantenclip.
TIPS EN TRUCS,
lichtbak zaailingen
Teveel warmte en te weinig
en van maar één kant komend (voor het raam of zo; of onder een raam
op de grond) licht maken dat je lange lerpen van zaailingen krijgt
die moeilijk te hanteren en daardoor kwetsbaar zijn.
Teveel warmte kun
je ondervangen door je jonge kiemplanten in een koele ruimte onder
te brengen; te weinig licht echter, daar moet je wat kunstgrepen
bij toepassen.
a) de potje in het volle
licht (maar niet in het ZON-licht) plaatsen. Staan ze wel in de
zon dat licht een beetje temperen. Jong zaaigoed is kwetsbaar en
kan gemakkelijk uitdrogen of verbranden.
b) het potje meerdere malen
per dag draaien. Doe je dat niet, dan groeien de jonge zaailingen
naar het licht toe en krijg je van die lange lerpen van kiemplantjes.
Een lichtbak voor zaailingen is een handig hulpmiddel om je van
die handeling (gedeeltelijk) te verlossen.
Heel gemakkelijk te maken
van een doos en aluminiumfolie:
Heel simpel om te maken
van een boodschappendoos. Ik heb in dit geval een vrij lage doos
gebruikt, maar mooier is het om een iets hogere doos te kiezen.

Enige wat je daarna moet doen is de doos in zijn vorm snijden en
hem bekleden met aluminiumfolie.
TIPS EN TRUCS,
steeklabels 
Je kunt daarvoor steeklabels in de winkel
kopen. Als je echter zoals ik heel veel zaait, dan wordt dat een
kostbare geschiedenis. Ik heb een oplossing gevonden door verticale
lamellen van plastic jaloezieën in strookjes van 2-3 cm te knippen
en daarop met een watervaste viltstift te schrijven.
Een tip die ik onlangs kreeg was:
'Ik zaai sinds vorig jaar ook heel
veel, en had ook een ernstig gebrek aan labels. Ben toen begonnen
met melkpakken (die plastic jerrycans) kapot te knippen. Het onderste
deel is een mooi bakje om van alles in te verzamelen en het middendeel
knip ik tot labels, zo wordt al dat plastic mooi gerecycled en zit
mijn afvalcontainer niet zo vol!!'
Gebruik geen stift die je ook voor cd-roms
gebruikt, want die zijn niet altijd te vertrouwen (ze verbleken
soms of je veegt de tekst er gemakkelijk vanaf). Ik gebruik een
Edding 400 permanent marker en die houdt zich goed. Niets is zo
hatelijk als je op een gegeven moment eindelijk een kiemplantje
ziet opkomen en het label verbleekt is...
TIPS EN TRUCS,
alternatieven voor
zaaipotjes
Een tip van een gebruiker van Zaaisite:
ikzelf heb volgende ‘goedkope ‘ tip : als je gedurende het jaar eieren koopt,
koop die dan ik de kartonnen verpakking want net die verpakking is ideaal om als
zaaipotje te gebruiken en de zaailing kan met potje en al verplant worden in je
tuin ! zodoende heb je telkens een serie van 10 of 12 zaailingen ( ideaal
aantal voor vb pompoen, tomaat enz...)
En dan natuurlijk mijn eigen alternatief:
Ik
heb in het maart nummer 2012 van
Tuin & Co een leuke tip gelezen van een lezeres die
kokers maakt van krantenpapier. Misschien kende je de manier
al, maar voor wie dat nog niet doen hier de werkwijze.
Je hebt nodig: plastic drinkflesje, longdrinkglas of een spuitbus
die als mal kan dienen, bladzijden van krantenpapier driedubbelgevouwen
tot er een stevige strook van ca. 20 cm ontstaat en tuinaarde
om de koker mee te kunnen vullen.
Het werkt heel simpel: je rolt de strook om de mal en houdt
aan de onderzijde ongeveer 2 à 3 cm over. Die 2 à 3 cm vouw
je vervolgens om en drukt de onderzijde van de mal in de palm
van je hand of op de tafel en maakt een draaiende beweging.
Doel daarvan is dat de onderzijde goed in model blijft zitten.
Vervolgens schuif je de papieren koker van de mal en klaar is
klara (of kees ;-) ).
Het mooie van deze manier van zaaien en het materiaal is dat
je als de plant eenmaal voldoende ontwikkeld is en in de tuin
uitgeplant kan worden, je dat met koker en al kunt doen. Je
hoeft dan niet de wortels te verstoren.
Trouwens, je begrijpt dat deze methode niet alleen voor lathyrussen
geldt. Het lijkt me, maar dat moet ik nog even onderzoeken,
dat het ook een heel geschikte manier is om bijvoorbeeld papavers
voor te zaaien en andere zaadsoorten waarbij de penwortel niet
beschadigd mag worden (slaapmutsje, papaver, malvasoorten,
muurbloem, ...)
TIP: Er zijn tegenwoordig handige houten hulpmiddelen die als mal kunnen dienen.
Ik heb een bezoeker van de zaaisite die ze als hobby zelf maakt en dat wellicht
ook voor anderen wil.
TIPS EN TRUCS,
bescherming groenten
Om de sla en dergelijke te beschermen
en vraat van vogels (mussen en houtduiven in ons geval) tegen te
gaan hebben we tunneltjes van mollengaas (te koop bij tuincentra)
over de groenten gebogen en de kopzijde afgeschermd. Voldoet goed.

|